مناسبت‌های ۲۲ مهر

تولد مت لو تیسیه

مت لو تیسیه (Matt Le Tissier) با نام کامل متیو پل لو تیسیه، ۱۴ اکتبر ۱۹۶۸ در شهر سن‌پیتر پورت در جزیره گرنزی متولد شد. او فوتبالیست سابق تیم ملی انگلیس و از برجسته‌ترین چهره‌های تاریخ باشگاه ساوتهمپتون است که در پست‌های هافبک هجومی و مهاجم سایه بازی می‌کرد. لو تیسیه تمام دوران حرفه‌ای خود در بالاترین سطح فوتبال انگلیس را با پیراهن ساوتهمپتون سپری کرد و با ثبت ۲۰۹ گل در ۵۴۰ مسابقه رسمی، به دومین گلزن برتر تاریخ این باشگاه تبدیل شد. کسب جایزه بهترین بازیکن جوان سال انگلیس در سال ۱۹۹۰، ثبت ۱۰۰ گل در لیگ برتر و انتخاب یکی از گل‌های او به‌عنوان بهترین گل فصل ۱۹۹۵-۱۹۹۴ فوتبال انگلیس، از مهم‌ترین دستاوردهای فردی این بازیکن به شمار می‌روند. لو تیسیه دوران کودکی خود را در گرنزی، یکی از جزایر مانش که از سرزمین‌های وابسته به تاج‌وتخت بریتانیا محسوب می‌شود، گذراند. او از هفت‌سالگی فوتبال را در باشگاه محلی ویل رکریشن آغاز کرد و در رده‌های پایه این تیم رشد یافت. لو تیسیه در نوجوانی برای پیوستن به فوتبال حرفه‌ای انگلیس تلاش کرد و مدتی نیز در تمرینات آزمایشی آکسفورد یونایتد حضور داشت، اما انتقال او به این باشگاه انجام نشد. در نهایت، استعدادش مورد توجه ساوتهمپتون قرار گرفت و در سال ۱۹۸۵، در ۱۶ سالگی، به مجموعه جوانان این باشگاه پیوست. لو تیسیه در سال ۱۹۸۶ وارد تیم اصلی ساوتهمپتون شد و نخستین بازی خود را ۳۰ اوت همان سال، در ۱۷ سالگی، مقابل نوریچ سیتی انجام داد. این مسابقه در ورزشگاه کارو رود با شکست ۴ بر ۳ ساوتهمپتون پایان یافت. او خیلی زود توانایی گلزنی خود را نیز نشان داد و در ۴ نوامبر ۱۹۸۶، در دیدار جام اتحادیه انگلیس مقابل منچستریونایتد، دو گل به ثمر رساند و به پیروزی ۴ بر یک ساوتهمپتون کمک کرد. این شکست یکی از آخرین اتفاقات دوران مربیگری ران اتکینسون در منچستریونایتد بود و مدت کوتاهی بعد الکس فرگوسن جانشین او شد. در فصل‌های نخست حضور در ساوتهمپتون، لو تیسیه بیشتر به‌عنوان بازیکنی تکنیکی و خلاق در خط میانی و پشت مهاجمان به میدان می‌رفت. توانایی بالای او در کنترل توپ، دریبل‌زنی در فضاهای محدود، شوت‌زنی با هر دو پا و ارسال پاس‌های دقیق، باعث شد خیلی زود به یکی از چهره‌های مورد علاقه هواداران تبدیل شود. او در فصل ۱۹۸۹-۱۹۸۸ با ثبت ۹ گل در لیگ، نشانه‌های پیشرفت خود را نشان داد و در فصل بعد به یکی از مؤثرترین بازیکنان فوتبال انگلیس تبدیل شد. فصل ۱۹۹۰-۱۹۸۹ نخستین دوره اوج حرفه‌ای لو تیسیه بود. او در این فصل ۲۰ گل در لیگ دسته اول انگلیس به ثمر رساند و نقش مهمی در کسب رتبه هفتم ساوتهمپتون داشت. عملکرد فردی او باعث شد اتحادیه بازیکنان حرفه‌ای فوتبال انگلیس، جایزه بهترین بازیکن جوان سال را به لو تیسیه اهدا کند. او در ۲۱ سالگی به یکی از مطرح‌ترین استعدادهای فوتبال انگلیس تبدیل شده بود و از همان زمان توجه باشگاه‌های بزرگ‌تر را جلب کرد. با آغاز لیگ برتر انگلیس در فصل ۱۹۹۳-۱۹۹۲، لو تیسیه یکی از مهم‌ترین بازیکنان ساوتهمپتون بود. با این حال، این باشگاه در سال‌های نخست لیگ برتر اغلب برای حفظ جایگاه خود در سطح اول فوتبال انگلیس مبارزه می‌کرد. اختلاف‌نظرهای فنی میان لو تیسیه و ایان برانفوت، سرمربی وقت ساوتهمپتون، در مقاطعی باعث شد او فرصت بازی کمتری به دست آورد. شرایط با حضور آلن بال در فوریه ۱۹۹۴ تغییر کرد و این مربی با قرار دادن لو تیسیه در مرکز برنامه‌های هجومی تیم، آزادی عمل بیشتری به او داد. یکی از مسابقات به‌یادماندنی لو تیسیه در دوران آلن بال، پیروزی ۴ بر ۲ ساوتهمپتون برابر لیورپول در ۱۴ فوریه ۱۹۹۴ بود. او در آن مسابقه سه گل به ثمر رساند و یکی از بهترین نمایش‌های دوران حرفه‌ای خود را ارائه کرد. گل نخست او تنها ۲۸ ثانیه پس از آغاز مسابقه وارد دروازه لیورپول شد. ساوتهمپتون در ادامه فصل با استفاده از درخشش لو تیسیه توانست از سقوط نجات پیدا کند. او فصل ۱۹۹۴-۱۹۹۳ را با ۲۵ گل در لیگ برتر به پایان رساند که بهترین رکورد گلزنی یک فصل دوران حرفه‌ای او بود. فصل ۱۹۹۵-۱۹۹۴ نیز از نظر عملکرد انفرادی یکی از موفق‌ترین دوره‌های لو تیسیه محسوب می‌شود. او در ۴۱ مسابقه لیگ برتر، ۱۹ گل و ۱۵ پاس گل ثبت کرد و در مجموع روی ۳۴ گل ساوتهمپتون نقش مستقیم داشت. در آن فصل فقط آلن شیرر، مهاجم بلکبرن روورز، مشارکت بیشتری در گل‌های لیگ برتر داشت. لو تیسیه با این عملکرد به یکی از مؤثرترین بازیکنان هجومی لیگ تبدیل شد، هرچند ساوتهمپتون در پایان فصل در رتبه دهم قرار گرفت و نتوانست به رقابت‌های اروپایی راه پیدا کند. یکی از مشهورترین گل‌های دوران بازی لو تیسیه در ۱۰ دسامبر ۱۹۹۴ مقابل بلکبرن روورز در ورزشگاه ایوود پارک به ثمر رسید. او پس از عبور از مدافعان حریف، با ضربه‌ای تماشایی از فاصله دور توپ را وارد دروازه تیمی کرد که در آن فصل به قهرمانی لیگ برتر رسید. لو تیسیه در آن مسابقه هر دو گل ساوتهمپتون را به ثمر رساند، اما تیمش با نتیجه ۳ بر ۲ شکست خورد. گل تماشایی او از فاصله حدود ۳۵ یاردی، در پایان فصل از سوی برنامه Match of the Day شبکه BBC به‌عنوان بهترین گل فصل فوتبال انگلیس انتخاب شد. لو تیسیه در دوران بازی به گلزنی با ضربات ایستگاهی و پنالتی نیز شهرت داشت. او در طول دوران حضورش در ساوتهمپتون، از ۴۸ ضربه پنالتی که پشت توپ ایستاد، ۴۷ ضربه را به گل تبدیل کرد. تنها پنالتی ازدست‌رفته او توسط مارک کراسلی، دروازه‌بان ناتینگهام فارست، مهار شد. لو تیسیه بعدها در گفت‌وگو با وب‌سایت رسمی ساوتهمپتون، این اتفاق را یکی از خاطرات فراموش‌نشدنی دوران بازی خود توصیف کرد. او حتی از دست دادن ضربه برگشتی پس از مهار پنالتی را از خود پنالتی ازدست‌رفته ناراحت‌کننده‌تر می‌دانست. در سال‌های میانی دهه ۱۹۹۰، باشگاه‌های مطرحی مانند تاتنهام و چلسی برای جذب لو تیسیه علاقه نشان دادند، اما او تصمیم گرفت در ساوتهمپتون باقی بماند. این انتخاب در شرایطی انجام شد که ساوتهمپتون معمولاً برای بقا در لیگ برتر تلاش می‌کرد و امکان رقابت منظم برای قهرمانی‌های بزرگ را نداشت. با وجود این، لو تیسیه ادامه دوران بازی خود را در ورزشگاه دل سپری کرد و به نمادی از وفاداری به یک باشگاه تبدیل شد. هواداران ساوتهمپتون به دلیل توانایی‌های فنی و نقش او در موفقیت‌های تیم، لقب «لو گاد» به معنای «خدای لو» را برایش انتخاب کردند. یکی دیگر از مسابقات مهم دوران حرفه‌ای لو تیسیه، پیروزی ۶ بر ۳ ساوتهمپتون مقابل منچستریونایتد در ۲۶ اکتبر ۱۹۹۶ بود. ساوتهمپتون در این دیدار برابر تیم تحت هدایت الکس فرگوسن نمایشی درخشان ارائه کرد و یکی از نتایج تاریخی خود در لیگ برتر را به ثبت رساند. لو تیسیه نیز در جریان مسابقه گلزنی کرد و توانایی خود را مقابل یکی از قدرتمندترین تیم‌های فوتبال انگلیس نشان داد. او در دوران حضور گریم سونس روی نیمکت ساوتهمپتون نیز همچنان یکی از بازیکنان مهم خط حمله باشگاه باقی ماند. لو تیسیه با وجود حضور طولانی در سطح اول فوتبال انگلیس و برخورداری از توانایی‌های فنی بالا، فرصت محدودی برای حضور در تیم ملی بزرگسالان این کشور به دست آورد. نخستین بازی ملی او در ۹ مارس ۱۹۹۴، در دیدار دوستانه برابر دانمارک رقم خورد. او در آن مسابقه زیر نظر تری ونبلز به‌عنوان بازیکن جانشین وارد زمین شد. لو تیسیه طی سال‌های ۱۹۹۴ تا ۱۹۹۷ در مجموع هشت بازی برای تیم ملی انگلیس انجام داد و موفق به گلزنی نشد. آخرین حضور او در تیم ملی بزرگسالان، مسابقه مقدماتی جام جهانی ۱۹۹۸ مقابل ایتالیا در ۱۲ فوریه ۱۹۹۷ بود. لو تیسیه در آن دیدار از ابتدا بازی کرد، اما انگلیس با نتیجه یک بر صفر شکست خورد. او در سال ۱۹۹۸ با به ثمر رساندن سه گل در یکی از مسابقات تیم ملی دوم انگلیس، بار دیگر برای حضور در ترکیب اصلی تیم ملی تلاش کرد، اما گلن هادل نام او را در فهرست نهایی جام جهانی ۱۹۹۸ فرانسه قرار نداد. لو تیسیه در هیچ‌یک از مراحل نهایی جام جهانی یا جام ملت‌های اروپا به میدان نرفت؛ موضوعی که با توجه به جایگاه او در فوتبال باشگاهی انگلیس، از نکات قابل توجه کارنامه حرفه‌ای‌اش است. یکی از ماندگارترین لحظات تاریخ ساوتهمپتون در ۱۹ مه ۲۰۰۱ رقم خورد. این باشگاه در آخرین مسابقه رسمی لیگ در ورزشگاه قدیمی دل، مقابل آرسنال قرار گرفت. دیدار تا دقایق پایانی با تساوی ۲ بر ۲ دنبال می‌شد که لو تیسیه پس از ورود به زمین به‌عنوان بازیکن جانشین، در دقیقه ۸۹ با ضربه‌ای تماشایی گل پیروزی ساوتهمپتون را به ثمر رساند. این گل، آخرین گل تاریخ ورزشگاه دل در مسابقات رسمی لیگ بود و ساوتهمپتون با پیروزی ۳ بر ۲ مقابل شاگردان آرسن ونگر، با ورزشگاهی که بیش از یک قرن خانه‌اش بود خداحافظی کرد. لو تیسیه در سال‌های پایانی دوران بازی با مصدومیت‌های متعددی روبه‌رو شد و فرصت حضور منظم در ترکیب اصلی را از دست داد. او در ۲۸ مارس ۲۰۰۲ اعلام کرد که در پایان فصل از فوتبال حرفه‌ای کناره‌گیری خواهد کرد. مراسم خداحافظی او در ۱۴ مه ۲۰۰۲ و در دیداری ویژه با حضور شماری از ستارگان سابق فوتبال انگلیس برگزار شد. لو تیسیه با پایان دوران حضورش در ساوتهمپتون، کارنامه‌ای شامل ۵۴۰ مسابقه رسمی و ۲۰۹ گل برای این باشگاه به جا گذاشت و به یکی از مهم‌ترین بازیکنان تاریخ آن تبدیل شد. او در آمار رسمی لیگ برتر انگلیس، ۲۷۰ مسابقه، ۱۰۰ گل و ۶۳ پاس گل ثبت کرده است. لو تیسیه نخستین هافبکی بود که توانست به مرز ۱۰۰ گل در تاریخ لیگ برتر برسد. او در دوران حضورش در ساوتهمپتون به قهرمانی لیگ برتر، جام حذفی یا جام اتحادیه دست نیافت، اما در فصل ۱۹۹۲-۱۹۹۱ همراه باشگاه به فینال جام زنیث دیتا سیستمز رسید و پس از شکست ۳ بر ۲ مقابل ناتینگهام فارست به مقام نایب‌قهرمانی رضایت داد. جایزه بهترین بازیکن جوان سال انگلیس، رکورد پنالتی‌های موفق و گل‌های تماشایی از مهم‌ترین افتخارات فردی او بودند. لو تیسیه پس از جدایی از ساوتهمپتون در سال ۲۰۰۲، برای مدتی کوتاه در فوتبال غیرحرفه‌ای انگلیس با باشگاه ایستلی فعالیت کرد. او سال‌ها بعد نیز در آوریل ۲۰۱۳، در ۴۴ سالگی، برای کمک به باشگاه گرنزی که با فشردگی شدید برنامه مسابقات روبه‌رو بود، بار دیگر به میدان بازگشت. لو تیسیه در شکست ۴ بر ۲ برابر کولیرز وود یونایتد در دقایق پایانی وارد زمین شد و یک مسابقه برای باشگاه زادگاهش انجام داد. او از سال ۲۰۱۱ ریاست افتخاری گرنزی را بر عهده داشت، اما در اوت ۲۰۱۴ به دلیل مشغله‌های کاری از این مسئولیت کناره‌گیری کرد. پس از پایان دوران بازی، لو تیسیه وارد فعالیت‌های رسانه‌ای شد و سال‌ها به‌عنوان کارشناس فوتبال در شبکه اسکای اسپورتس فعالیت کرد. او از سال ۲۰۰۲ تا اوت ۲۰۲۰ یکی از چهره‌های شناخته‌شده برنامه Soccer Saturday بود و درباره مسابقات لیگ برتر انگلیس تحلیل و اظهارنظر می‌کرد. لو تیسیه در ژانویه ۲۰۱۹ نیز به‌عنوان سفیر باشگاه ساوتهمپتون منصوب شد، اما در آوریل ۲۰۲۲ از این سمت کناره‌گیری کرد. او در سال‌های بعد به حضور در برنامه‌های رسانه‌ای مستقل، گفت‌وگوهای فوتبالی و رویدادهای ویژه پیشکسوتان ادامه داد. لو تیسیه در سال‌های ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ نیز در برنامه‌های برگزارشده از سوی ساوتهمپتون حضور داشته و ارتباط خود را با هواداران باشگاه حفظ کرده است. باشگاه ساوتهمپتون در اکتبر ۲۰۲۶، هم‌زمان با پنجاه‌وهشتمین سالروز تولد او، گفت‌وگوی مفصلی درباره خاطرات دوران بازی و مهم‌ترین لحظات فوتبالش منتشر کرد. مت لو تیسیه در تاریخ فوتبال انگلیس نمونه‌ای شاخص از بازیکنانی است که با وجود فرصت انتقال به باشگاه‌های بزرگ‌تر، وفاداری به تیم اصلی خود را انتخاب کردند. او هرگز قهرمان لیگ برتر نشد و تعداد بازی‌های ملی‌اش نیز محدود باقی ماند، اما با تکنیک فردی، خلاقیت، ضربات دقیق، گل‌های تماشایی و نقش مهم در حفظ جایگاه ساوتهمپتون در سطح اول فوتبال انگلیس، به یکی از چهره‌های ماندگار تاریخ این باشگاه و لیگ برتر تبدیل شد.