جایزه‌ای که مسی و رونالدو ندارند؛ چرا دی‌استفانو تنها سوپرتوپ طلای تاریخ را برد؟

به گزارش صبح فوتبالی :

این روزها با آغاز نظرسنجی بهترین توپ طلای تاریخ، نام سوپرتوپ طلا دوباره بر سر زبان‌ها افتاده است. برخی هواداران تصور می‌کنند برنده رأی‌گیری جدید فرانس فوتبال قرار است همان جایزه تاریخی دی‌استفانو را دریافت کند.

اما واقعیت چیز دیگری است.

فرانس فوتبال رسماً تأکید کرده که رأی‌گیری فعلی BOAT هیچ ارتباطی با سوپرتوپ طلای سال ۱۹۸۹ ندارد. حتی ادعای اهدای جایزه جدید در سال ۲۰۲۹ نیز تأیید نشده است.

برای فهمیدن داستان واقعی باید به زمانی برگردیم که دی‌استفانو، یوهان کرویف و میشل پلاتینی در یکی از خاص‌ترین رقابت‌های تاریخ جوایز فوتبال مقابل یکدیگر قرار گرفتند.

۲۴ دسامبر ۱۹۸۹؛ روزی که فرانس فوتبال جایزه‌ای متفاوت ساخت

در پایان سال ۱۹۸۹، مجله فرانس فوتبال تصمیم گرفت علاوه بر توپ طلای سالانه، جایزه ویژه‌ای به یکی از بزرگ‌ترین برندگان تاریخ توپ طلا اهدا کند.

توپ طلای معمول آن سال به مارکو فان‌باستن رسید؛ ستاره هلندی میلان که برای دومین سال متوالی بهترین بازیکن اروپا انتخاب شد.

اما جایزه دیگر برای عملکرد یک فصل نبود.

سوپرتوپ طلا با هدف تجلیل از برجسته‌ترین چهره میان برندگان چندباره توپ طلا در سه دهه گذشته در نظر گرفته شد.

رأی‌گیری آن نیز با مشارکت هیئتی از کارشناسان، برندگان پیشین توپ طلا و خوانندگان برگزار شد.

در نهایت، آلفردو دی‌استفانو بالاتر از یوهان کرویف و میشل پلاتینی قرار گرفت و جایزه‌ای را برد که از نظر شکل و اعتبار تاریخی با توپ طلای سالانه تفاوت داشت.

فرانس فوتبال این جایزه را تنها همان یک بار اهدا کرد.

۳۷ سال بعد، دی‌استفانو همچنان تنها نامی است که مقابل عنوان «برنده سوپرتوپ طلا» ثبت شده است.

دی‌استفانو چطور بالاتر از کرویف و پلاتینی ایستاد؟

برای درک انتخاب سال ۱۹۸۹ باید به فوتبال دهه‌های ۵۰، ۶۰، ۷۰ و ۸۰ نگاه کنیم.

یوهان کرویف با سه توپ طلا در سال‌های ۱۹۷۱، ۱۹۷۳ و ۱۹۷۴ یکی از معماران فوتبال مدرن بود.

میشل پلاتینی نیز با سه توپ طلای پیاپی در سال‌های ۱۹۸۳، ۱۹۸۴ و ۱۹۸۵، دهه ۸۰ را تحت تأثیر نبوغ خود قرار داده بود.

اما دی‌استفانو چیزی در کارنامه داشت که رأی‌دهندگان نمی‌توانستند به‌سادگی از کنارش بگذرند: نقش محوری در شکل‌گیری نخستین سلسله قهرمانی بزرگ فوتبال باشگاهی اروپا.

او نه‌فقط ستاره رئال مادرید، بلکه یکی از مهم‌ترین دلایل تبدیل‌شدن این باشگاه به قدرت اول اروپا بود.

دی‌استفانو در پنج قهرمانی پیاپی رئال مادرید در جام باشگاه‌های اروپا، از ۱۹۵۶ تا ۱۹۶۰، نقش تعیین‌کننده داشت.

نکته شگفت‌انگیز اینکه در هر پنج فینال گل زد.

در فوتبال آن دوران که مسابقات اروپایی هنوز در حال شکل‌گیری بودند، چنین تسلطی کم‌نظیر بود.

انتخاب دی‌استفانو به معنای بی‌ارزش‌شدن افتخارات کرویف و پلاتینی نبود؛ رأی‌دهندگان در یک رقابت تاریخی، میراث مردی را برگزیدند که نخستین امپراتوری اروپایی رئال مادرید حول محور او شکل گرفته بود.

پنج فینال، پنج قهرمانی و یک رکورد باورنکردنی

از سال ۱۹۵۶ تا ۱۹۶۰، رئال مادرید پنج بار متوالی به فینال جام باشگاه‌های اروپا رسید و هر پنج بار قهرمان شد.

دی‌استفانو در تمام این مسابقات گلزنی کرد.

در فینال ۱۹۵۶ برابر استاد رنس یک گل زد. یک سال بعد، مقابل فیورنتینا گل اول رئال را از روی نقطه پنالتی به ثمر رساند.

در فینال‌های ۱۹۵۸ مقابل میلان و ۱۹۵۹ برابر استاد رنس نیز دوباره گل زد.

اما مشهورترین نمایش او در فینال ۱۹۶۰ رقم خورد.

رئال مادرید در ورزشگاه همپدن پارک گلاسکو برابر اینتراخت فرانکفورت قرار گرفت و یکی از جذاب‌ترین فینال‌های تاریخ فوتبال اروپا را ساخت.

رئال با نتیجه هفت بر سه پیروز شد.

فرانس پوشکاش چهار گل زد و دی‌استفانو هت‌تریک کرد.

این هفت گل، قدرت هجومی تیمی را نشان داد که ستاره‌های بزرگش فقط کنار یکدیگر بازی نمی‌کردند؛ هرکدام بخشی از یک ساختار هجومی فوق‌العاده بودند.

دی‌استفانو دوران حضورش در رئال مادرید را با هشت قهرمانی لیگ اسپانیا و دو توپ طلای سالانه نیز همراه کرد.

مهاجمی که فقط مهاجم نبود؛ راز بزرگی دی‌استفانو

آنچه دی‌استفانو را از بسیاری از گلزنان بزرگ متمایز می‌کرد، سبک بازی او بود.

در زمانی که جایگاه بازیکنان در زمین اغلب تعریف مشخص‌تری داشت، دی‌استفانو به یک منطقه محدود نمی‌شد.

گاهی برای دریافت توپ به عقب برمی‌گشت، در ساخت بازی نقش داشت و چند لحظه بعد خودش را به محوطه جریمه می‌رساند تا حمله را تمام کند.

او فقط تمام‌کننده نبود؛ در سازمان‌دهی حمله، فشار روی حریف و حتی فعالیت دفاعی مشارکت می‌کرد.

همین ویژگی سبب شد به لقب «پیکان طلایی» شهرت پیدا کند.

از نگاه صبح فوتبالی، اهمیت تاریخی دی‌استفانو در همین چندبعدی‌بودن است.

بسیاری از ستاره‌ها در یک نقش مشخص بهترین بودند، اما دی‌استفانو نقش‌های مختلف را به هم پیوند می‌داد.

برای همین، هنگام مقایسه او با کرویف و پلاتینی، نمی‌توان تنها تعداد گل‌ها یا توپ طلاها را معیار قرار داد.

هر سه بر فوتبال نسل خود تأثیر گذاشتند؛ دی‌استفانو با شکل‌دادن به هویت هجومی و برنده رئال مادرید، کرویف با انقلاب تاکتیکی و پلاتینی با رهبری و گلزنی از خط میانی.

سرنوشت عجیب تنها سوپرتوپ طلای جهان؛ فروش در حراجی!

ماجرای سوپرتوپ طلای دی‌استفانو فقط به سال ۱۹۸۹ ختم نشد.

این جایزه سال‌ها در کنار دیگر افتخارات اسطوره رئال مادرید شناخته می‌شد و در نمایشگاه باشگاه نیز به نمایش درآمده بود.

اما پس از درگذشت دی‌استفانو، مجموعه‌ای از یادگاری‌ها و افتخارات او راهی حراجی شد.

در حراج مجموعه میراث دی‌استفانو، خود سوپرتوپ طلای سال ۱۹۸۹ نیز به فروش گذاشته شد.

طبق اطلاعات رسمی خانه حراج Julien's Auctions، این جام با قیمت ۱۸۷ هزار و ۵۰۰ دلار فروخته شد.

این قیمت مربوط به معامله یک شیء تاریخی است؛ نه ارزش‌گذاری ورزشی یا مبلغی که فرانس فوتبال برای جایزه تعیین کرده باشد.

جامی که برای تجلیل از یک دوران فوتبال ساخته شده بود، دهه‌ها بعد به یکی از اشیای کمیاب بازار یادگاری‌های ورزشی تبدیل شد.

آیا قرار است سوپرتوپ طلای دوم در سال ۲۰۲۹ به مسی برسد؟

این یکی از مهم‌ترین سؤال‌هایی است که با شروع نظرسنجی تازه در فضای مجازی تکرار می‌شود.

پاسخ روشن است: چنین تصمیمی اعلام نشده است.

برخی گمانه‌زنی‌ها از برگزاری دوباره سوپرتوپ طلا در سال ۲۰۲۹، یعنی ۴۰ سال پس از نخستین جایزه، حکایت دارند. نام لیونل مسی نیز در این بحث‌ها مطرح شده است.

اما فرانس فوتبال در توضیح رسمی منتشرشده در ۲۲ اکتبر ۲۰۲۶ اعلام کرد که هنوز هیچ تاریخ رسمی برای دومین دوره سوپرتوپ طلا تعیین نشده است.

پس نه برگزاری جایزه در سال ۲۰۲۹ قطعی است و نه اهدای آن به مسی.

در شرایط فعلی، دی‌استفانو همچنان تنها برنده رسمی این عنوان است.

البته این موضوع به معنای برتری قطعی او بر مسی، کریستیانو رونالدو یا دیگر اسطوره‌های نسل‌های بعد نیست.

وقتی جایزه‌ای فقط یک بار و در سال ۱۹۸۹ اهدا شده، طبیعی است بازیکنانی که سال‌ها بعد به اوج رسیدند، فرصتی برای رقابت بر سر آن نداشته باشند.

نظرسنجی جدید BOAT چیست و چرا نباید آن را سوپرتوپ طلا نامید؟

رأی‌گیری جدید سایت توپ طلا با نام BOAT یا Ballon d'Or Of All Time برگزار می‌شود.

در این طرح، هواداران می‌توانند از میان دوره‌های مختلف برندگان چندباره توپ طلا، گزینه مورد علاقه خود را انتخاب کنند.

اما سه تفاوت اساسی وجود دارد.

اول اینکه BOAT یک نظرسنجی هواداری است و به برنده آن جام رسمی جدیدی اهدا نمی‌شود.

دوم اینکه شرکت در رأی‌گیری پولی است. هر رأی یک یورو هزینه دارد و کاربران طبق قوانین سایت می‌توانند هر تعداد بار که بخواهند رأی ثبت کنند؛ البته برای هر رأی باید جداگانه پرداخت انجام شود.

سوم اینکه نتیجه این نظرسنجی محصول انتخاب هواداران شرکت‌کننده است، نه رأی هیئت کارشناسان مشابه جایزه تاریخی سال ۱۹۸۹.

این تفاوت‌ها اهمیت زیادی دارند.

وقتی امکان رأی‌دادن نامحدود با پرداخت هزینه وجود دارد، درصد آرا را نمی‌توان معادل نظر تمام هواداران فوتبال جهان دانست.

رأی‌گیری ۲۷ اکتبر به پایان می‌رسد و نتیجه نهایی ۲۸ اکتبر اعلام خواهد شد.

تحلیل صبح فوتبالی؛ آیا دی‌استفانو واقعاً بهترین بازیکن تاریخ است؟

اگر پرسش این باشد که چه کسی تنها سوپرتوپ طلای تاریخ را برده، پاسخ فقط یک نام است: آلفردو دی‌استفانو.

اما اگر سؤال این باشد که بهترین فوتبالیست تاریخ چه کسی است، هیچ جایزه‌ای به‌تنهایی نمی‌تواند بحث را تمام کند.

دی‌استفانو پنج بار متوالی قهرمان اروپا شد و در تمام پنج فینال گل زد. کرویف فوتبال را از نظر تاکتیکی تغییر داد. پلاتینی سه بار پیاپی توپ طلا برد. مسی و کریستیانو رونالدو نیز در نسل خود رکوردهایی ساختند که مقایسه نسل‌ها را پیچیده‌تر کرده است.

این دستاوردها در دوره‌های متفاوت و با شرایط متفاوت شکل گرفته‌اند.

از نگاه صبح فوتبالی، ارزش سوپرتوپ طلای ۱۹۸۹ در این نیست که برای همیشه تکلیف بهترین بازیکن تاریخ را مشخص کرده باشد.

ارزش آن در ثبت جایگاه یکی از مردانی است که فوتبال باشگاهی اروپا را وارد عصر تازه‌ای کرد.

مسی هشت توپ طلای سالانه دارد، کریستیانو رونالدو پنج توپ طلا برده، کرویف و پلاتینی هرکدام سه بار برنده شدند؛ اما تنها سوپرتوپ طلای رسمی تاریخ همچنان به نام آلفردو دی‌استفانو ثبت شده است.

این واقعیت تاریخی نه چیزی از افتخارات دیگران کم می‌کند و نه نیازی به ساختن یک جایزه خیالی در سال ۲۰۲۹ دارد.

دی‌استفانو برای ماندن در تاریخ فوتبال، همان پنج قهرمانی متوالی اروپا و نقش بی‌بدیلش در ساختن رئال مادرید بزرگ را کافی داشت.

سوپرتوپ طلای ۱۹۸۹ فقط امضای نهایی بر آن میراث بود.